Kto może wykrywać i neutralizować drony w Polsce? Przepisy 2026 dla samorządów i operatorów infrastruktury

Dron nad oczyszczalnią ścieków, ujęciem wody albo imprezą miejską to dziś realny scenariusz dla każdego samorządu i operatora infrastruktury. Pierwsze pytanie brzmi zwykle tak samo: kto w Polsce może taki obiekt wykryć i zneutralizować, a kto nie ma do tego żadnych uprawnień? Odpowiedź daje art. 156ze ustawy – Prawo lotnicze oraz ustawa z dnia 29 maja 2026 r. o zmianie ustawy o zarządzaniu kryzysowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 815), która weszła w życie 4 lipca 2026 r. Jeśli szukasz dostawców sprzętu, zestawienie znajdziesz w katalogu firm oferujących systemy antydronowe.

Najważniejsze w skrócie

• Zniszczyć, unieruchomić albo przejąć kontrolę nad lotem bezzałogowego statku powietrznego (BSP) mogą wyłącznie formacje wymienione w art. 156ze ust. 2 Prawa lotniczego.

• Straży gminnej (miejskiej) ani zwykłych pracowników ochrony na tej liście nie ma. Są na niej pracownicy specjalistycznych uzbrojonych formacji ochronnych (SUFO).

• Urządzeń uniemożliwiających telekomunikację na określonym obszarze, czyli zagłuszarek, SUFO nie użyje z własnej decyzji. Od 4 lipca 2026 r. o ich dopuszczalności może zdecydować operator infrastruktury krytycznej (art. 6zj ustawy o zarządzaniu kryzysowym).

• Za szkody powstałe przy neutralizacji odpowiada pilot albo operator drona, nie podmiot, który go zatrzymał.

Wykrywanie a neutralizacja: co reguluje prawo

Przepisy omówione w tym artykule dotyczą neutralizacji, czyli zniszczenia, unieruchomienia drona albo przejęcia kontroli nad jego lotem. Ustawa o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej traktuje urządzenia do tego służące jako środek przymusu bezpośredniego (art. 12 ust. 1 pkt 21), a więc narzędzie zarezerwowane dla wskazanych w ustawach formacji.

Ani art. 156ze Prawa lotniczego, ani ustawa nr 815 nie zawierają odrębnej listy podmiotów uprawnionych do samego wykrywania dronów. Jeżeli planujesz system detekcji, ustal z dostawcą i prawnikiem, jakie wymagania dotyczą wybranej technologii w Twoim obiekcie.

Kiedy dron może zostać zneutralizowany?

Art. 156ze ust. 1 Prawa lotniczego dopuszcza zniszczenie, unieruchomienie albo przejęcie kontroli nad lotem BSP, gdy przebieg operacji lub działanie drona:

• zagraża lub może zagrozić życiu lub zdrowiu ludzi lub zwierząt (lit. a),

• stwarza lub może stworzyć zagrożenie dla chronionych obiektów, urządzeń lub obszarów (lit. b),

• zakłóca lub może zakłócić przebieg imprezy masowej albo zagraża bezpieczeństwu jej uczestników (lit. c),

• stwarza uzasadnione podejrzenie, że może zostać użyty jako środek ataku terrorystycznego (lit. d),

• zagraża bezpieczeństwu ruchu lotniczego albo statkowi powietrznemu i osobom na pokładzie (lit. e),

• utrudnia ruch lotniczy lub może spowodować jego wstrzymanie lub ograniczenie (lit. f).

Drugą podstawą jest lot wbrew zakazowi w strefie geograficznej ustanowionej nad chronionymi obiektami wojska (ust. 1 pkt 2 lit. a) albo nad obiektami istotnymi dla bezpieczeństwa lub obronności państwa, bezpieczeństwa publicznego lub nienaruszalności granicy (ust. 1 pkt 2 lit. b). Przepis obowiązuje od 27 lutego 2025 r., kiedy wszedł w życie wraz z nowelizacją Prawa lotniczego z 24 stycznia 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 179).

Kto jest uprawniony do neutralizacji drona?

Lista uprawnionych zależy od podstawy z ust. 1. Wszyscy działają na zasadach ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej.

Dwie pułapki dla samorządów

Po pierwsze, straży gminnej (miejskiej) nie ma w żadnym wierszu tej tabeli, więc nie może ona neutralizować dronów. Po drugie, Straż Marszałkowska z art. 156ze to formacja chroniąca Sejm i Senat, a nie służba podległa marszałkowi województwa.

Jakie środki wolno zastosować?

Art. 33a ust. 2 ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej wymienia pięć sposobów neutralizacji drona:

• urządzenie wykorzystujące lub zakłócające fale radiowe,

• siatkę obezwładniającą,

• inne bezzałogowe statki powietrzne,

• pociski niepenetracyjne lub inne przedmioty miotane z przeznaczonych do tego urządzeń, broni palnej i pneumatycznej,

• urządzenia emitujące skumulowaną wiązkę energii lub fal elektromagnetycznych.

Ustawa nr 815 dodała do art. 33a ust. 3: środki, które uniemożliwiają telekomunikację na określonym obszarze, mogą być zastosowane wyłącznie na zasadach określonych w przepisach odrębnych. Zagłuszarka obszarowa nie jest więc zwykłym wyposażeniem, po które sięga się samodzielnie.

Co zmieniła ustawa z 29 maja 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 815)?

Ustawa została ogłoszona 19 czerwca 2026 r. i weszła w życie po 14 dniach, 4 lipca 2026 r. Przebudowuje system ochrony infrastruktury krytycznej. Z punktu widzenia ochrony przed dronami najważniejsze są cztery zmiany:

• Zagłuszanie przy infrastrukturze krytycznej. Nowy art. 6zj ustawy o zarządzaniu kryzysowym pozwala operatorowi infrastruktury krytycznej podjąć decyzję o dopuszczalności zastosowania urządzeń uniemożliwiających telekomunikację. Dotyczy to przypadków z art. 156ze ust. 1 Prawa lotniczego i czasu niezbędnego do działań pracowników SUFO, z uwzględnieniem konieczności minimalizacji skutków braku łączności.

• Decyzje komendantów służb. W przypadkach z art. 156ze ust. 1 o zastosowaniu takich urządzeń może zdecydować m.in. Komendant Główny Policji lub komendant wojewódzki Policji, Komendant Główny lub komendant oddziału Straży Granicznej oraz Komendant SOP.

• Uchylenie art. 42 Prawa komunikacji elektronicznej, który wcześniej wyliczał organy mogące zarządzić zastosowanie urządzeń uniemożliwiających telekomunikację.

• Bezzałogowce na wodzie i lądzie. Analogiczne zasady wprowadzono dla bezzałogowych obiektów pływających (art. 28a ustawy o ochronie żeglugi i portów morskich) i lądowych (art. 11 pkt 17 ustawy o środkach przymusu bezpośredniego).

Dla operatora oznacza to, że sprzęt detekcyjny i efektory trzeba dobrać do konkretnej podstawy prawnej i do tego, kto fizycznie będzie ich używał. Porównując oferty w kategorii dostawców i integratorów systemów C-UAS, pytaj, które warstwy systemu może obsługiwać Twoja ochrona, a które wymagają udziału służb.

SUFO: co może, a czego nie może

Może

• Neutralizować drony w sytuacjach z art. 156ze ust. 1 pkt 1 (lit. a–f) oraz pkt 2 lit. b Prawa lotniczego.

• Działać w granicach chronionych obiektów i obszarów (art. 36 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o ochronie osób i mienia).

• Wykorzystać siatkę obezwładniającą i pociski niepenetracyjne, ale wyłącznie zgodnie z art. 156ze Prawa lotniczego (art. 36 ust. 1a tej ustawy).

• Działać przy włączonych urządzeniach uniemożliwiających telekomunikację, jeśli operator infrastruktury krytycznej podjął decyzję na podstawie art. 6zj.

Nie może

• Sama zdecydować o zagłuszaniu. Ustawa nr 815 przewiduje dla SUFO jedną ścieżkę: decyzję operatora infrastruktury krytycznej, i to tylko na czas niezbędny do działań.

• Neutralizować drona w strefie nad chronionymi obiektami wojska. Tam uprawnieni są wyłącznie żołnierze Sił Zbrojnych i Żandarmerii Wojskowej.

• Prowadzić zagłuszania wbrew nakazowi władz. Minister właściwy do spraw wewnętrznych oraz Minister Obrony Narodowej mogą nakazać operatorowi zaprzestanie stosowania urządzeń lub zmianę sposobu ich wykorzystania (art. 6zj ust. 4 i 5).

Operator, który chce mieć taką możliwość, informuje ministra właściwego do spraw wewnętrznych (operatora Systemu Bezpiecznej Łączności Państwowej), Prezesa UKE i właściwą jednostkę MON o możliwości zastosowania urządzeń. Informacja obejmuje m.in. rodzaj urządzeń, zakresy częstotliwości, moc, anteny, współrzędne instalacji i sektory oddziaływania. O samym zastosowaniu informuje te organy niezwłocznie (art. 6zj ust. 1 i 3).

Co to oznacza dla samorządu?

• Status obiektu decyduje o narzędziach. Operatorem infrastruktury krytycznej jest właściciel lub posiadacz obiektu wpisanego do wykazu infrastruktury krytycznej. Wykaz prowadzi dyrektor Rządowego Centrum Bezpieczeństwa i jest on dokumentem niejawnym. Decyzja z art. 6zj przysługuje tylko takiemu operatorowi.

• Obiekty komunalne a obowiązkowa ochrona. Ustawa o ochronie osób i mienia (art. 5 ust. 2 pkt 3 lit. a) wymienia zakłady istotne dla funkcjonowania powiatów i miast na prawach powiatu, w szczególności elektrownie, ciepłownie, ujęcia wody, wodociągi i oczyszczalnie ścieków. Obiekty podlegające obowiązkowej ochronie chroni SUFO albo odpowiednie zabezpieczenie techniczne (art. 5 ust. 1).

• Nowy obowiązek informacyjny. Starostowie i prezydenci miast na prawach powiatu informują wojewodę o takich zakładach na terenie powiatu (art. 5 ust. 4a). Wojewoda prowadzi niejawną ewidencję i po wpisaniu obiektu informuje kierownika jednostki, która nim zarządza (art. 5 ust. 5 i 8).

• Imprezy masowe. Organizator bez SUFO nie neutralizuje drona sam. Uprawnione są formacje z wiersza „impreza masowa” w tabeli powyżej, więc reakcję warto uzgodnić z Policją na etapie planowania.

• Odpowiedzialność i ubezpieczenie. Za szkody powstałe przy neutralizacji odpowiada pilot lub operator drona (art. 156ze ust. 4). Podmioty uprawnione mogą też sprawdzić, czy operator ma obowiązkowe ubezpieczenie OC (art. 156ze ust. 3).

Aktualne brzmienie przepisów dotyczących dronów zbieramy na stronie przepisy dronowe — stan prawny.

Często zadawane pytania

Czy straż miejska może zestrzelić lub przechwycić drona?

Nie. Straży gminnej (miejskiej) nie ma wśród formacji wymienionych w art. 156ze ust. 2 Prawa lotniczego. W razie zagrożenia należy wezwać Policję.

Czy firma ochroniarska może zagłuszyć drona?

Do neutralizacji uprawnieni są pracownicy SUFO, a nie każda ochrona. Urządzeń uniemożliwiających telekomunikację na obszarze SUFO nie stosuje z własnej decyzji. Od 4 lipca 2026 r. może o tym zdecydować operator infrastruktury krytycznej na podstawie art. 6zj ustawy o zarządzaniu kryzysowym.

Kto płaci za zniszczonego drona?

Za szkody powstałe w wyniku zniszczenia, unieruchomienia albo przejęcia kontroli nad dronem odpowiada jego pilot lub operator systemu BSP (art. 156ze ust. 4 Prawa lotniczego).

Od kiedy obowiązują nowe zasady?

Ustawa z 29 maja 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 815) obowiązuje od 4 lipca 2026 r. Sam art. 156ze Prawa lotniczego obowiązuje od 27 lutego 2025 r.

Podsumowanie

Neutralizacja drona w Polsce jest zastrzeżona dla zamkniętej listy formacji z art. 156ze Prawa lotniczego. Samorząd nie ma tu własnych uprawnień, ale odpowiada za rozpoznanie statusu swoich obiektów i współpracę ze służbami. SUFO może działać, a od lipca 2026 r. także w warunkach zagłuszania. Decyzję o zagłuszaniu podejmuje jednak operator infrastruktury krytycznej, a nie formacja ochronna. Zanim zamówisz system, ustal, kto będzie go obsługiwał i na jakiej podstawie. Porównaj firmy dostarczające systemy antydronowe w katalogu DronLink i zapytaj o wycenę dla swojego obiektu.

Źródła

• Ustawa z dnia 29 maja 2026 r. o zmianie ustawy o zarządzaniu kryzysowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 815) — ISAP, Sejm RP

• Prawo lotnicze — tekst jednolity (Dz.U. 2025 poz. 1431) — ISAP, Sejm RP

• Ustawa o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej — tekst jednolity (Dz.U. 2026 poz. 244) — ISAP, Sejm RP

• Ustawa o ochronie osób i mienia — tekst jednolity (Dz.U. 2025 poz. 532) — ISAP, Sejm RP

• Ustawa z dnia 24 stycznia 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo lotnicze (Dz.U. 2025 poz. 179) — ISAP, Sejm RP